Tekort aan schildklierhormoon

hypothyreoïdie

Hypothyreoïdie is een tekort aan schildklierhormoon in het bloed dat meestal het gevolg is van een slechte werking van de schildklier zelf. Uitzonderlijk ligt de oorzaak bij een tekort aan Thyreoïd Stimulerend Hormoon (TSH).

De voornaamste oorzaken van een schildklierhormoontekort bij kinderen en adolescenten zijn een aangeboren afwijking van de schildklier ( congenitale hypothyreoïdie, afgekort CHT) , een afbraak van de schildklier door het eigen afweersysteem (auto-immune hypothyreoïdie of ziekte van Hashimoto), een tekort aan jodium in de voeding (niet zo frequent in België), schildklierdestructie door bestraling of operaties.

Schildklierhormoon stimuleert de stofwisseling in veel organen.  Een tekort aan schildklierhormoon kan dus een ganse lijst aan klachten geven die verschillen naargelang de leeftijd van de patiënt.

 

Congenitale hypothyreoïdie

Congenitale hypothyreoïdie (CHT) is een aangeboren en soms erfelijke aandoening van de schildklier. Het komt voor in ongeveer 1 op 2-3.000 geboorten en kan verschillende oorzaken hebben :

  • de schildklier kan volledig of gedeeltelijk afwezig zijn (volledige of partiële agenese)
  • de schildklier kan op de verkeerde plaats terecht gekomen zijn waar ze onvoldoende kan functioneren (ectopie)
  • één van de enzymen die nodig zijn om schildklierhormoon te produceren kan door een erfelijke stoornis afwezig zijn (dyshormonogenese)
  • er is een tekort of overmaat aan jodium tijdens de zwangerschap of na de geboorte ( de hypothyreoïdie is dan van tijdelijke aard)

Het belangrijkste gevolg van een tekort aan schildklierhormoon tijdens de zwangerschap of in de eerste levensjaren is een stoornis in de hersenontwikkeling waardoor een blijvende intellectuele en motorische achterstand kan ontstaan. Andere gevolgen bij de pasgeborenen zijn een lage lichaamstemperatuur, zwakke schrei, voedingsproblemen, constipatie, langdurig geel zien, een grote tong, een navelbreuk, …

Gelukkig wordt CHT meestal ontdekt vooraleer deze tekens zich manifesteren. In het bloed, dat rond de 4-5 de dag bij alle babies wordt afgenomen, wordt er immers actief gezocht naar deze aandoening.

Meer info vind je  op de pagina   congenitale hypothyroidie

 

Auto-immune hypothyreoïdie (Ziekte van Hashimoto)

hashimoto nl 170x200 zonder titelBij deze vorm van hypothyreoïdie vernietigt het eigen afweersysteem langzaam de schildkliercellen, waardoor ze steeds minder schildklierhormoon gaan maken.  Het is niet duidelijk waarom het afweersysteem zich tegen de schildkliercellen richt. Het is wel bekend dat dit vaker voorkomt bij personen die andere auto-immuunziekten hebben. De ziekte van Hashimoto komt ook meer voor in sommige families.

De vernietiging van de schildklier verloopt langzaam , zodat er meestal heel geleidelijk  klachten ontstaan.  Bij kinderen zijn de meest voorkomende klachten :

  • groeivertraging met tegelijk gewichtstoename
  • vermoeidheid
  • een koude gevoel
  • constipatie
  • vertraagde puberteitsontwikkeling
  • menstruatiestoornissen
  • haaruitval en droge huid

 

 

De arts vindt bij lichamelijk onderzoek soms een vergroting van de schildklier, een trage pols, een wat lagere bloeddruk, en trage peesreflexen.

Bij een bloedanalyse is het schildklierhormoon ( T4 of vrij T4) te  laag en het TSH te hoog, en zijn er antistoffen (meestal TPO antistoffen) aanwezig.

De behandeling is extra schildklierhormoon innemen in de vorm van tabletten. De dosis is van persoon tot persoon verschillend en wordt aangepast aan de hand van de resultaten van bloedonderzoek tijdens de behandeling.